Jólin

Spenastofuhellir
„Jól og áramót eru hvort tveggja til að halda uppá vetrarsólstöður – að fornum sið, um og í kringum 21 . desember ár hvert. Þá tekur daginn að lengja að nýju á norðurhveli jarðar.
Fyrir 3000 árum síðan kunnu menn að fylgjast með himninum og vissu á hvaða degi vetrarsólstöður lentu á hverju ári.

Kalfatjarnarkirkja-VVV

Kálfatjarnarkirkja á jóladagsmorgun með upprisu sólarinnar í bakgrunni.

Á miðöldum tóku svo nefndir valdamanna, „kirkjunnar þjónar við því mikilvæga hlutverki að ákvarða dagsetningu vetrarhátíðarinnar, skálduðu upp sögur í kringum Jesús nokkurn Jósepsson, sem eflaust var mælskur og heillandi maður á sínum tíma, en kunnu þá ekki að stilla af dagatalið miðað við sólarganginn, enda slík vísindi ekki þá á valdi annarra en hinna hæfustu manna.“ Nefndirnar gátu á þeim tíma ekki orðið sammála um dagsetningarnar og því urðu þær allnokkrar – misgæfulegar.

Vetrarsólstöður

Vetrarsólstöður – dagurinn verður 15 sekúndum lengri á Þorláksmessu, og tveimur og hálfri mínútu lengri á gamlársdag. mbl.is/Kristinn Ingvarsson.

Nú er aftur leyfilegt að tímasetja vetrarsólstöður eins og þær voru í raun, en við höldum ekki uppá þær sem skyldi (einhverra hluta vegna). Menn dýrka enn Jesús um jól og fagna nýju ári um áramót og þykir hvort tveggja merkilegt en horfa framhjá því hversu stórkostlegt það er að við getum í dag mælt nákvæmlega möndulhalla jarðar og stöðu hennar á braut í kringum sólina og vitum uppá sekúndu hvenær vetrarsólstöður eru. Þetta er í raun allt miklu merkilegra en eldgamall tilbúningur, sem flestir fylgja þó , einhverra hluta vegna, enn þann dag í dag.

Hafnarfjörður

Hafnarfjörður í aðdraganda „jólanna“.

Framangreint segir sína sögu um hversu nútímamaðurinn er móttækilegur fyrir sjálfgefnum og athugasemdalausum tillögum hversdaglífsins frá einum tíma til annars.

Fyrir okkur, afkomendur heiðingjanna; landnámsmanna og -mæðra, væri miklu mun eðlilegra að halda jólin þann 21. desember ár hvert í stað þess 25. s.m.
Samt sem áður og þrátt fyrir allt, hvað svo sem öllum álitum líður – Gleðileg jól.

Vertarsólhvörf

Vetrarsólhvörfum fagnað að jólasið.