Entries by Ómar

Bessastaðir á Álftanesi – Tryggvi Gíslason, lektor

Eftirfarandi er fengið úr útvarpsþætti Tryggva Gíslasonar, lektors, árið 1968 um „Bessastaði á Álftanesi„:“ „Bessastaðir eru í hinu forna landnámi Ingólfs Arnarsonar, sem var frægustur allra landnámsmanna, að því er Ari fróði segir, af því að hann kom að auðu landi og byggði það fyrstur. Úr hinu miklíi landnámi sínu, er náði, „milli Ölfusár og […]

Hraunin ofan Hafnarfjarðar

Þegar skoðað er jarðfræðikort ÍSOR, unnið af margfróðu fólki á löngum tíma, af Reykjanesskaga er áhugavert að skoða helstu hraunin ofan Hafnarfjarðar, sérstaklega í hinu sögulega samhengi þeirra. Hraununum eru gefin nafngiftirnar kap, gel, búr, se, óbr, skú, tv og stó. Þetta eru skammstafnir yfir „Kapelluhraun, „Geldingahraun“, Búrfellshraun“, Selhraun“, Óbrinnishólahraun“, „Skúlatúnshraun“, „Tvíbollahraun“, „Stórabollahraun“ og ekki […]

„Ákváðum á fyrsta degi að við myndum aldrei ráða við þetta ein“ – Bogi Adolfsson

Í Faxa árið 2021 er viðtal við Boga Adolfsson, formanns Björgunarsteintar Þorbjörns í Grindavík, undir yfirskriftinni „Ákváðum á fyrsta degi að við myndum aldrei ráða við þetta ein„: „Boga Adolfssyni formanni Björgunarsveitarinnar Þorbjörns í Grindavik óraði ekki fyrir því í byrjun árs að árið 2021 yrði eins og það þróaðist. Engan veginn var hægt að […]

Er eitthvað að sjá á Reykjanesskaganum? – Ægir Sigurðsson

Í Faxa árið 2006 er grein undir fyrirsögninni „Er eitthvað að sjá á Reykjanesskaganum„. Þar segir í innngangi: „Mikill fjöldi fróðlegra erinda hefur verið flutt á fundum Lionsklúbbsins í Keflavík í gegnum tíðina. Meðal þeirra merkari er eftirfarandi erindi um jarðfræði Reykjanesskagans sem Ægir Sigurðsson, kennari í Keflavík, flutti á 49. starfsári klúbbsins.„ „Hér rísa vissulega […]

Laufásvegur 5 – Jónshús

Húsið að Laufásvegi 5 í Reykjavík reisti Jón Árnason þjóðsagnasafnari á lóð úr landi Stöðlakots. Húsið er úr höggnu grágrýti sem sett er saman með kalki sem fannst í Esjunni hjá Mógilsá. Kalkið var unnið í brennsluofni sem reistur var við Kalkofnsveg, sem dregur nafn sitt af ofni þessum. Húsið hefur verið kallað Jónshús og […]

Hveradalir; landnám Ingólfs og skíðaskáli

Í Morgunblaðinu árið 1965 er dálkur með fyrirsögninni „Þekkirðu landið þitt„. Þar segir: „Hvítskeggshvammur er í Geitahlíð milli Herdísarvíkur og Krýsuvíkur. Þar eru sýslumjörkin við svonefndan Sýslustein og norður þar, beint á Vífilfell og Lyklafell og síðan í krákustígum þaðan á Botnssúlur. Þaðan liggja þau svo um Kvígindisfell. Landnám Ingólfs Arnarsonar var vel afmarkað. Það […]

Eldsumbrot á Reykjanesi – Tómas Tómasson

Tómas Tómasson skrifaði um „Eldsumbrot á Reykjanesi“ (þar sem hann hefur væntanlega átt við Reykjanesskaga) í Faxa árið 1948: „Löngu áður en Ísland byggðist og saga þess hefst hafa afar mikil eldsumbrot orðið á Reykjanesskaganum, og má svo heita að allur vestur hluti hans sé hraunstorkið flatlendi, sem er þó svo gamalt að ógjörlegt er […]

Eitt af kraftaverkum Strandakirkju

Í Nýja dagblaðinu árið 1936 er grein eftir J.J. undir fyrirsögninni „Eitt af kraftaverkum Strandarkirkju„: „Allir Íslendingar kannast við Strandakirkju og á hverju ári senda hundruð manna bænir sínar til hennar, bænir um hjálp í margháttuðum erfiðleikum. Að þessu leyti stendur Strandakirkjujörðin falin í kraftaverkatrú fyrri alda og samtíðarinnar. En Strandakirkja er líka nútíma stofnun, […]

Vatnsnesviti – skilti

Við Vatnsnesvita í Keflavík er skilti. Á því má lesa eftirfarandi: „Slysavarnir við Íslandsstrendur Til forna höfðu menn margvísleg ráð til að rata á úthafinu en oft reyndist hættulegasti kaflinn vera sá sem næstur var landi, þá skipti miklu að vera staðkunnugur. Þegar siglingar milli landa urðu tíðari fóru menn að skoða leiðir til að […]

Hrauntún – Gunnar Grímsson

Á vefsíðu Þjóðgarðsins á Þingvöllum er fróðleg grein Gunnars Grímssonar, landvarðar á Þingvöllum, um Hrauntún: „Hrauntún er eyðibýli í þjóðgarðinum á Þingvöllum. Það er staðsett í miðri sigdældinni í norðanverðu Þingvallahrauni milli Sleðaásgjár og Hlíðargjár og tæpum tveimur kílómetrum sunnan Ármannsfells. Við skrif Jarðabókar Árna Magnússonar og Páls Vídalíns 1711 var Hrauntún aðeins örnefni í […]